Latijns-Amerika aantrekkelijk voor Nederlandse bedrijven

09.04.2011 Auteur: Financieel Dagblad

Als Heineken euro 1 mrd te besteden zou hebben en het bierconcern moet kiezen tussen China of Latijns-Amerika, hoeven de bestuurders niet lang na te denken. 'Dan wordt het Latijns-Amerika', zegt Renť Hooft Graafland, lid van de raad van bestuur.

De voorkeur van Heineken illustreert een trend. Ondernemers zien Latijns-Amerikaanse landen - BraziliŽ en Mexico voorop - als snel expanderende, grote markten die volop kansen bieden. Waar groei in Europa vaak lastig te realiseren is en AziŽ niet voor iedereen even aantrekkelijk is, lijkt Zuid- en Midden-Amerika een regio met volop ruimte om te ondernemen.

De trend blijkt uit de handelscijfers, maar ook uit de stijgende frequentie waarmee KLM vliegt op onder meer de steden S„o Paulo en Panama-stad. Vanaf oktober staat ook Buenos Aires weer in de dienstregeling, na een onderbreking van tien jaar. 'We zien een toenemende vraag bij zakelijke reizigers van en naar bestemmingen in Latijns-Amerika. Daarom hervatten we de vluchten naar ArgentiniŽ', zegt een woordvoerder.

Bij Deloitte merkt ook partner en adviseur Erik Nanninga dat het continent 'in' raakt bij het bedrijfsleven. 'Latijns-Amerika staat veel nadrukkelijker in de strategische plannen dan een paar jaar geleden', zegt hij. De consultant richt zich bij Deloitte op 'fast moving consumer goods' als levensmiddelen en merkkleding. Soms moet hij zijn klanten waarschuwen niet langer te wachten. De detailhandel voor levensmiddelen in BraziliŽ is bijvoorbeeld al opgedeeld tussen Carrefour en Wal-Mart.

De reden van de stijgende populariteit is in bijna alle landen dezelfde. Latijns-Amerika is politiek en economisch veel stabieler geworden. Autoritaire regimes hebben plaatsgemaakt voor democratieŽn en politiek geweld is uitzonderlijk geworden. De economische beleidsmakers hebben geleerd van hun fouten. Waar de economieŽn vroeger vaak ontspoorden door een torenhoge inflatie, realiseren de meeste landen nu een duurzame economische groei. Het resultaat is de opkomst van een stevige middenklasse. De regio is ook bestand tegen een stootje. Van de zware inzinking in de wereldeconomie had Latijns-Amerika weinig last.

De meeste indruk maken BraziliŽ en Mexico. De twee landen hebben de grootste economieŽn, die beide sterk in ontwikkeling zijn, en een lange traditie van buitenlandse investeringen hebben. Vooral BraziliŽ heeft veel fans, mede dankzij de laatste presidenten Fernando Henrique Cardoso en Luiz InŠcio Lula da Silva. De huidige president, Dilma Rousseff, treedt in hun voetspoor. BraziliŽ is bijna een hype, wat ook komt omdat het de gastheer is van het WK voetbal in 2014 en de Olympische Spelen twee jaar later.

Vele bedrijven beginnen in een van deze twee landen, zoals Vanderlande, een bedrijf met 2.000 werknemers dat op luchthavens bagagesystemen installeert en beheert. De onderneming uit Veghel werkt aan vijf grote projecten in BraziliŽ en, via de Amerikaanse dochter, aan tien kleinere in Mexico. 'Deze projecten geven ons een uitstekende uitgangspositie voor Latijns-Amerika', zegt Jaap van den Berg, directeur BraziliŽ.

Heineken koos een jaar geleden voor Mexico, met een miljardeninvestering in Femsa. 'Het was een kans die zich aandiende', zegt Hooft Graafland. Het bierconcern werkt aan de uitbouw van de eigen merken van Femsa, de op een na grootste brouwer van het land, en verwacht veel van het Heineken-merk. In BraziliŽ is de lokale vestiging van Heineken met een marktaandeel van 9% een kleine speler, maar Hooft Graafland ziet nog genoeg groeikansen. Eerder deze week deden geruchten de ronde dat Heineken is geÔnteresseerd in de nummer twee in BraziliŽ, Schincariol. Verder heeft Heineken 86% van de markt in Chili en 20% van de Argentijnse markt veroverd. Het bierconcern verkiest de 'sweet spot' Latijns-Amerika boven China, omdat in het overwegend Spaanssprekende continent 'heel goed' geld kan worden verdiend. In China is dat moeilijker. 'Je bent daar welkom, maar je krijgt niet de kans een belangrijke speler te worden. China is een beetje van de Chinezen zelf.'

Voor andere concerns is Latijns-Amerika eerder een aanvulling dan een alternatief voor China. Bij Philips roemt bestuurslid Gottfried Dutinť de snelle opkomst van de middenklasse en de uitbouw van de infrastructuur in BraziliŽ, maar hij benadrukt ook het belang van het Verre Oosten. 'We hebben de laatste jaren geÔnvesteerd in veel opkomende markten. In Latijns-Amerika vooral in Brazilie, omdat dat land een sleutelrol speelt in onze strategie voor dit continent. In Mexico is er nog ruimte voor groei. We moeten er hard aan trekken, want we willen in 2015 minstens 40% van onze omzet uit de opkomende markten halen.' Nu komt een derde van de omzet van Philips uit die voormalige 'ontwikkelingslanden'.

Dat het investeringsklimaat in Latijns-Amerika is verbeterd, geldt niet voor het 'zwarte schaap' Venezuela. Dat land kunnen ondernemers voorlopig beter mijden. Verder wint het continent aan populariteit, maar het tempo waarin dat gebeurt, valt fabriekshallenbouwer Ger Willemse tegen. Willemse heeft al tientallen jaren ervaring met Latijns-Amerika. Zijn bedrijf Thinking Steel, dat dertig werknemers heeft, is vooral aanwezig in Panama en Colombia.

'Voor handelsmissies is niet zo veel belangstelling, in ieder geval minder dan voor China', zegt Willemse. Hij weet ook waarom. 'Wij begrijpen Latijns-Amerika niet goed. In onze beleving ligt het continent verder weg dan China. Het gebrek aan discipline, dat een slag erger is dan in Spanje en dat je in het bedrijfsleven en bij de overheid aantreft, is voor ons lastig om mee om te gaan. Dat is jammer, want Nederlanders hebben er een goede naam. Ze kennen ons van het voetbal, de tulpen of onze strijd tegen het water. Nederland maakt goede producten, denken ze, en daarvan kunnen we profiteren.'

Transfer Latin Business Consultancy organiseert reeds 15 jaar handelsmissies op Latijns-Amerika met bijzonder goede resultaten voor onze deelnemers. Lees over de ervaringen en referenties. Bij interesse kunt u onze agenda met handelsmissies bekijken, of direct contact met ons opnemen of via telefoon 010-478 07 60.